Jerozolima - Kopuła na Skale

Kopuła na Skale– jest jednym z najważniejszych muzułmańskich sanktuariów i należy do najwspanialszych dzieł islamskiej architektury. Znajduje się na jerozolimskim wzgórzu świątynnym w miejscu, w którym według Biblii Abraham chciał złożyć w ofierze Bogu syna Izaaka. Koran twierdzi, że właśnie tu nastąpiło wniebowstąpienie Proroka Mahometa. Budowla ta jest czasami zwana jest meczetem Omara, mimo, że nie jest typowym meczetem, ale czymś w rodzaju pomnika i osłony dla świętej skały. Pierwsza Świątynia stała na Wzgórzu Świątynnym przez 410 lat, od wybudowania jej przez Izraelitów w 996 p.n.e. do zburzenia przez Nabuchodonozora w 586 p.n.e.. Budowa Drugiej Świątyni rozpoczęła się w 538 p.n.e. za rządów króla Cyrusa i została ukończona w 516 p.n.e. Około 19 p.n.e. król Herod Wielki rozbudował i upiększył Świątynię. Od tego czasu była ona nazywana Świątynią Heroda. Podczas pierwszej wojny żydowskiej Rzymianie zburzyli Świątynię. W 132 rzymski cesarz Hadrian umieścił na Wzgórzu Świątynnym świątynię Jowisza. Po podziale Cesarstwa Rzymskiego (395 r.) miasto znalazło się w Bizancjum. W VII wieku Jerozolima i Wzgórze Świątynne wpadły w ręce muzułmanów. Na wzgórzu stanęły wówczas Meczet Al-Aksa (który został raczej rozbudowany z chrześcijańskiej bazyliki) i Kopuła na Skale. Kopuła została zbudowana po śmierci kalifa Omara, a jej budowę ukończono w 691 roku.

Jerozolima - meczet Al Aksa

Meczet Al-Aksa - trzecie najświętsze miejsce islamu. To w kierunku Meczetu Al-Aksa wznosili modły Muzułmanie zanim Mekka, stała się głównym centrum Islamu. Jest to obecnie największa świątynia w Palestynie, mieszcząca do 30 000 wiernych. Przy budowie Meczetu oraz Kopuły na Skale uczestniczyli bizantyjscy rzemieślnicy, dlatego też ma charakter bazylikowy.

Jerozolima - Bazylika Grobu Pańskiego

Pierwszy kościół - bizantyjska bazylika wybudowana została w latach 326-335 ne, z inicjatywy świętej Heleny i jej syna Konstantyna. Persowie zburzyli ją w roku 614, odbudowali Bizantyjczycy ale została ponownie zniszczona przez kalifa Al-Hakima w 1009 roku. Na jego rozkaz zniszczono też sam grób Jezusa. Odbudowę rozpoczęto już w 1012 roku i zakończono w latach 40. XI wieku. Po zdobyciu Jerozolimy w 1099 roku krzyżowcy rozpoczęli przebudowę bazyliki, która trwała do roku 1149. W roku 1291 Ziemię Świętą opanowała dynastia Mameluków i pieczę nad bazyliką powierzono muzułmanom. Muzułmanie posiadają klucze od bramy wejściowej do dzisiaj. W późniejszych wiekach bazylika była jeszcze wielokrotnie przebudowywana i remontowana. Prezentuje dość chaotyczną architekturę. Obecny kształt uzyskała głównie w czasie wypraw krzyżowych. Opiekę nad budowlą sprawują obecnie duchowni katoliccy (franciszkanie) i prawosławni (głównie greccy i ormiańscy). Na dachu krypty św. Heleny żyją niewielkie wspólnoty mnichów etiopskich i koptyjskich.
Spory wynikające z przynależności Bazyliki zakończył dekret tureckiej władzy – status quo z roku 1852 według której świątynia należy do sześciu kościołów: rzymsko-katolickiego, grecko-ortodoksyjnego, etiopskiego, armeńsko-ortodoksyjnego, syryjsko-ortodoksyjnego i egipsko-koptyjskiego

Jerozolima - Kościół Grobu Marii Panny

Do krypty Grobu Marii Panny prowadzi 47 schodów. Jest ona oparta na planie krzyża i wykuta w litej skale. Grota oświetlona jest światłem świec. Dzisiaj jest w posiadaniu Greków obrządku ortodoksyjnego oraz Ormian. Dlatego kryptę zdobią ikony i ornamenty typowe dla prawosławia.

Jerozolima - Bazylika Agonii

Wznosi się na planie starożytnej bazyliki bizantyjskiej, z której zachowały się fragmenty fundamentów i mozaikowa posadzka. Kamień węgielny pod nowy kościół położono w październiku 1919 r. Projekt powierzono architektowi, Antonio Barluzziemu. Pracę przy fundamentach rozpoczęto gdy, w 1920 r., znaleziono kolumnę dwa metry poniżej średniowiecznej podłogi, razem z fragmentami wspaniałej mozaiki. Architekt natychmiast usunął nowe fundamenty i rozpoczął prace wykopaliskowe. Gdy bizantyjski kościół ujrzał światło dzienne, stało się jasne, że plany nowego kościoła należy zmienić. Prace kontynuowano od 19 kwietnia 1922 r. do czerwca 1924 r. kiedy została poświęcona nowa bazylika.
Wiele krajów pomagało pokrywając koszty budowy. Poszczególne herby są przedstawione w małych kopułach sufitu i mozaikowych absydach. Po lewej stronie, poczynając od absydy są przedstawione: Argentyna, Brazylia, Chile i Meksyk. W środku: Włochy, Francja, Hiszpania i Anglia. Po prawej: Belgia, Kanada, Niemcy, Stany Zjednoczone. Mozaiki w absydach były darowane przez Irlandię, Węgry i Polskę. Korona dookoła Skały jest darem Australii. Z powodu rozległej międzynarodowej współpracy nad budową bazyliki, jest znana jako "kościół wszystkich narodów".
Oprócz mozaiki na suficie, bazylika jest ozdobiona trzema wielkimi mozaikami w absydach: pocałunek zdrady Judasza, scena Agonii i Jezus uroczyście mówiący, Ego surn: "ja jestem Jezus z Nazaretu" (mozaiki ufundowane przez Irlandczyków i stacjonujących w Palestynie w czasie II wojny światowej żołnierzy polskich).

Jerozolima - Kościół Pater Noster

Kościół został wzniesiony na polecenie cesarzowej bizantyjskiej - Heleny tuż obok groty, w której Pan Jezus uczył Apostołów modlitwy "Ojcze nasz". W 614 roku kościół został zniszczony przez Persów i odbudowany dopiero w 1106 roku przez krzyżowców. W kościelnych krużgankach można przeczytać tę modlitwę w 62 językach, również po polsku. Polska tablica została ufundowana przez żołnierzy 8. Brygady Strzelców, którzy w 1943 r. wędrowali do Ojczyzny przez Ziemię Świętą.

Jerozolima - Kościół Zaśnięcia NMP

Ośmiokątna Bazylika Zaśnięcia NMP (Hagia Maria Sion) , której wieże widać z Góry Syjonu, upamiętnia tradycję, zgodnie z którą Maryja Dziewica zasnęła w tym miejscu. W roku 383 władcy bizantyjscy wybudowali w tym miejscu kościół, w którym umieszczono słup, przy którym był biczowany Jezus. W roku 415 Jan II, Biskup Jerozolimy rozbudował kościół nadając mu nazwę Hagia Sion – Święty Syjon. Kościół ten zwany jest matką wszystkich kościołów i został umieszczony na mapie Medaby pochodzącej z VI wieku.
Obecny kościół wybudowany został na początku dwudziestego wieku przez niemieckich benedyktynów na pozostałościach poprzednich świątyń. Podczas wojen 1948 i 1967 kościół służył jako punkt strategiczny żołnierzom izraelskim i został zniszczony w krzyżowym ogniu walk toczonych o miasto.
Na środku krypty Matki Bożej umieszczono figurę śpiącej Maryi wykonaną z drewna wiśniowego i kości słoniowej, a kopułę nad kryptą ozdobiono mozaiką przedstawiającą Chrystusa witającego się z Matka Bożą otoczonego przez sześć słynnych kobiet ze Starego Testamentu.